Buğdayda kardeşlenme, bitkinin ana sap yanında yeni sürgünler oluşturduğu ve sezon sonundaki başak sayısını etkileyebilen bir gelişme dönemidir. Kardeş sayısı çeşit, ekim tarihi, bitki sıklığı, toprak nemi, sıcaklık ve beslenme durumuna göre değişir. Tarlada görülen zayıf gelişimi doğrudan gübre eksikliği saymadan bitki, kök ve tarla koşullarını birlikte değerlendirin.
Çıkış ve bitki sıklığını örnekleyin
Kardeşlenme başlamadan önce tarlanın farklı alanlarında bitki sıklığını sayın. Ekim derinliği, sıra düzeni, boşluklar, tarla kenarı ve toprak tipi gözlenmelidir. Düşük çıkışlı alanlar yüksek veya alçak zemin, mibzer izi, su birikmesi ya da kabuklaşmayla ilişkili olabilir. Sayımı sabit uzunluktaki sıralarda yaparak farklı bölümleri karşılaştırın.
Bitki sıklığı yüksekse tüm kardeşleri desteklemek gerekmez; aşırı yoğunluk yaprak örtüsünü sıklaştırıp yatma ve hastalık riskini artırabilir. Seyrek çıkışta telafi edici kardeşlenme mümkün olabilir, fakat çeşide ve ekim zamanına bağlıdır. Sorunun nedeni belirlenmeden azot veya başka gübreyi artırmak maliyeti yükseltir. Parsel haritasında sorunlu alanları işaretleyin.
Çeşit, ekim tarihi ve toprak koşulu
Çeşitlerin kardeşlenme kapasitesi ve gelişme ritmi farklıdır. Tohum etiketindeki çeşit ve parti bilgisini kayıt edin. Ekim zamanı geç kaldığında bitki kış öncesi daha az kardeş oluşturabilir; çok erken ekim bazı bölgelerde aşırı vegetatif gelişim veya hastalık baskısı yaratabilir. Bölgenin ekim penceresini mevcut hava koşullarıyla birlikte kullanın.
Toprak tavı, kök gelişimi ve su tutma kardeşlerin gelişimini etkiler. Sıkışma ve drenaj problemi bulunan alanda kökler besin ve suya daha zor ulaşabilir. Kökleri birkaç farklı noktada söküp derinlik, renk ve dağılımını gözleyin. Toprak analizi pH, organik madde ve besin durumu hakkında bilgi verir; tarla gözlemiyle beraber yorumlanmalıdır.
Azot ve diğer besinleri dengeli yönetin
Azot buğdayın yaprak ve sürgün gelişimini etkiler, fakat uygulama miktarı toprak analizi, önceki ürün, hedef verim ve kış koşullarına göre belirlenmelidir. Gereğinden fazla azot, yoğun bitki örtüsü, yatma ve hastalık riskini artırabilir. Yetersiz azot ise kardeş gelişimini ve başak sayısını sınırlayabilir. Uygulamayı bölgesel öneri ve işletme verisiyle planlayın.
Azotun zamanlaması toprak tipi, yağış, bitkinin gelişme evresi ve ekipman kapasitesine göre değişebilir. Yağış öncesi uygulama yıkanma ve yüzey akışı riski yaratabilir. Kükürt ve diğer besin elementlerini belirtilere bakarak tahmin etmek yerine analizle değerlendirin. Sararma soğuk, su stresi, kök hasarı veya hastalıktan da kaynaklanabilir.
Bitki gözlemi ve kış sonrası değerlendirme
İlkbaharda kardeşlenme, bitki rengi, kök ve yaprak durumu farklı noktalarda izlenmelidir. Kardeş sayımını aynı gelişme evresinde yapın. Sık, seyrek veya zayıf alanlarda bitki sağlığı ve toprak nemini karşılaştırın. Don zararından sonra zayıf görünen bitkilerin toparlanma kapasitesini değerlendirmek için birkaç gün arayla kontrol edin.
Hastalık ve zararlılar kardeş gelişimini etkileyebilir. Yaprak lekesi, kök kararması veya gelişme geriliği varsa örnekle uzman tanısı alın. Bitki koruma ürünlerini yalnızca buğdayda geçerli ruhsat ve etiket koşullarına göre kullanın. Uygulama zamanını ve gözlenen sonucu kayıt edin; tanı olmadan ilaçlamayın.
Su ve tarla yönetimi
Yağış ve sulama bitkinin kök bölgesindeki nemi belirler. Aşırı kuru dönemde kardeş gelişimi sınırlanabilir; su birikmesi kök işlevini bozabilir. Sulama yapılan tarlalarda suyun eşit dağılımını ve toprak nemini ölçün. Yağış sonrası yüzey akışı veya göllenme görülüyorsa drenaj ve sıkışma nedenlerini araştırın.
Yabancı otlar su, ışık ve besin için rekabet edebilir. Tarlayı erken dönemde yürüyerek kontrol edin, ot türlerini tanımlayın ve mücadeleyi ürünün gelişme evresine göre planlayın. Mekanik veya kimyasal yöntemlerde iş güvenliği, ruhsat ve etiket kurallarına uyun. Aşırı yoğun bitki örtüsünde hava dolaşımı ve yatma riski de gözlenmelidir.
Başak sayısı ve hasat verisi
Kardeşlenme döneminde alınan kararları sezon sonunda başak sayısı, verim, tane büyüklüğü ve yatma oranıyla karşılaştırın. Tarla sıklığı, çeşit, ekim tarihi, gübreleme, yağış ve hastalık kayıtlarını aynı dosyada tutun. Bu veriler gelecek sezon ekim normu ve azot programını daha isabetli yapar.
Buğdayda dengeli kardeşlenme; uygun bitki tesisi, ölçülü besleme ve zamanında tarla gözlemiyle desteklenir. Bir parseldeki sonuçları tüm tarlalara kopyalamayın. Küçük denemeler yapın ve analizlerle doğrulayın. Sorun devam ediyorsa ziraat mühendisiyle toprak, bitki ve iklim verilerini birlikte değerlendirin.